Saturday, August 24 2019
Posljednja vijest

Program reforme javnih finansija: KOLIKO SE ODMAKLO U TRANSPARENTNOSTI

Ako je suditi po Godišnjem izvještaju Vlade Crne Gore, odnosno Ministarstva finansija za 2018. godinu ključni ciljevi Programa reforme javnih finansija za period od 2016-2020. – unaprijeđenje stanja javnih finansija, fiskalna održivost i pravilno upravljanje javnim finansijama, ostvaruju se planiranom dinamikom. Kako se tvrdi, većina indikatora ukazuju na pozitivni trend, iako se dodaje da „postoji prostor za dalji napredak u cilju ostvarivanja krajnjih rezultata“.
Buxheti, Budzeti, Transparenca, Transparentnost 1

Posebno se ukazuje da je u prethodnom periodu postignut određeni napredak kada je u pitanju transparentnost javnih finansija. Naime, na sajtu Ministarstva finansija redovno se objavljuju podaci o izvršenju budžeta na mjesečnom, kvartalnom i godišnjem nivou. Izvještaj o primicima i izdacima budžeta objavljuje se jednom mjesečno, dok se analiza konsolidovane javne potrošnje (podaci o centralnom budžetu i budžetima lokalnih samouprava) objavljuju kvartalno. Analize makroekonomskih kretanja i strukturnih reformi pripremaju se dva puta godišnje, dok se projekcije javnih finansija i makroekonomskih kretanja ažuriraju dva puta u toku godine. Izvještaj o državnom dugu se objavljuje kvartalno, dok se Izvještaj o javnom dugu objavljuje jednom godišnje.

Istovremeno, iako čak 40 odsto ukupnog poreskog duga otpada na opštine, od Poreske uprave nije moguće dobiti detalje o izmirivanju obaveza pojedinačno po opštinama, shodno potpisanom sporazumu o reprogramu duga sa ministarstvom finansija za 16 opština iz sredine 2015. godine. Kako se ističe, ti podaci predstavljaju – poresku tajnu. Kako smatraju u civilnom sektoru, na taj način se direktno ugrožava transparentnost javnih finansija i, samim tim, ispunjavanje ciljeva Programa reforme upravljanja javnim finansijama.


Buxheti, Budzeti, Transparenca, Transparentnost

Ni novi Zakon o finansiranju lokalne samouprave, koji je 15. januara ove godine stupio na snagu, neće donijeti veću odgovornost opština, racionalnije upravljanje novcem, niti riješiti „crne rupe“ u dostupnosti podataka i transparentnosti poslovanja opština, ustanova i javnih preduzeća na lokalnom nivou.

Jer, kako ocjenjuju iz Koalicije KUM, bez reformi u načinu na koji opštine troše novac, praćenih snažnim i djelotvornim kontrolnim mehanizmima, neće biti finansijske održivosti, ekonomskog napretka ni ravnomjernog regionalnog razvoja.

Stoga treba promovisati primjere dobre prakse odgovornog i efikasnog upravljanja javnim finansijama na lokalnom nivou, te voditi kampanje putem kojih bi se opštine ohrabrivale da transparentnije i odgovornije upravljaju javnim finansijama. Naravno, mora se kontinuirano raditi na podsticanju uključivanja građana u kreiranje i raspodjelu budžeta njihovih lokalnih samouprava.

Tekst je urađen u sklopu projekta „Javni novac za javno dobro“ koji realizuje NVO „Novi Horizont“ u sklopu Programa za civilno društvo i medije: Podrška regionalnim tematskim mrežama organizacija civilnog društva – „OCD kao ravnopravni partneri u procesu monitoringa javnih finansija” a koji se sprovodi na nivou Zapadnog Balkana uz finansijsku podršku Evropske unije. Sadržaj ovog teksta je isključiva odgovornost autora i ni na koji način ne odražava stavove donatora.

Logo za disclaimer

Postavi komentar

Your email address will not be published. Required fields are marked *

*

Scroll To Top