Stari grad Šas: SVJEDOK NAŠEG MILENIJUMSKOG KONTINUITETA I VELIKIH CIVILIZACIJA

Šas (Svač) je najatraktivniji mrtvi grad na jadranskoj obali, neiscrpno vrelo za arheologe i istoričare i svjedok milenijumskog kontinuiteta života i velikih civilizacija na ovom području.

Arheolozi tvrde da je lokalitet Šasa najbitniji za izučavanje perioda od 6. do 14.v. u našoj zemlji.

Taj grad nastao je na temelju ilirske gradine, da je teško stradao u zemljotresu 518. godine, te da je nedugo nakon toga počeo proces njegove obnove.

Arheolozi su nedavno otkrili ranovizantijski objekat s početka 6. vijeka s ukopanim grobnicama i velikom količinom materijala iz tog perioda. Isto tako, značajno je prožimanje romejske, vizantijske i slovenske keramike, što govori o suživotu velikih civilizacija na tom prostoru od 6. do 10. stoljeća.

Kao episkopski grad Šas se prvi put pominje u buli pape Aleksandra II iz 1067. godine. Horde Mongola su ga u svom strašnom jurišu 1242. sravnile sa zemljom, a nekoliko decenija kasnije obnovila ga je kraljica Jelena.

U tom periodu Šas je ima svoj novac (sovacii civitas), grbove, skriptorije, narodnu demokratiju. Tada, na vrhuncu svoje moći, bio je veći grad od Kotora, centar župe koja je održavala bliske trgovačke odnose sa Skadrom, najinteresantnijim gradom srednjeg Balkana u posljednja 2,5 milenijuma.

No, početkom 15. vijeka grad je desetkovan glađu i siromaštvom koji su bili posljedica dugogodišnjih sukoba Balše III s Venecijom, pa se u arhivskim dokumentima iz 1470. čuvena komuna Suacium pominje tek kao selo. Devet godina kasnije Šas osvajaju Osmanlije i njime vladaju do 1912. godine.

Legenda koja datira s početka 16. stoljeća govori da je grad Šas imao crkava koliko je u godini dana. „Što vrijeme, što tutnjeći osvajač, sada je 365 rana”, dodao je pjesnik. Podatak da su sve one bile ukrašene arhitektonskom dekoracijom, svjedoči o materijalnom blagostanju građana Šasa i njihovim umjetničkim afinitetima.

„Šas je velika priča, još uvijek, nažalost, neispričana. Jer, čitav taj predio sa Šaskim jezerom, a posebno fascinantno brdo Suma, zaista su jedinstveni u svakom pogledu. Nakon gotovo šest stoljeća možemo zaključiti da su ljudi tu živjeli punim plućima i stvarali istoriju, a mi, na početku trećeg milenijuma, moramo to na pravi način otkriti, valorizovati i predstaviti domaćoj javnosti i turistima. Šas uz Stari grad u Ulcinju treba biti naš brend”, saopštili su iz Turističke organizacije Ulcinja.

I upravo ovih dana u toku su radovi na arheološkim istraživanjima u ovom drevnom gradu. Uspavani Šas se, nadati se je, ponovo budi.

(Ovaj tekst je nastao u okviru projekta promocije interkulturalizma u Ulcinju i Baru, koji finansira Ministarstvo javne uprave, digitalnog društva i medija (MJUDDM), iz Fonda za podsticanje medijskog pluralizma i raznovrsnosti medija.)

Leave a Reply

Your email address will not be published.

KONCERT “ZAUSTAVITE RAT – NDALENI LUFTËN”

Dabović o izgradnji džamije u Štoju: DA JE PLAN BIO DONEŠEN, DO NEMILOG DOGAĐAJA NE BI NI DOŠLO

Për shkak të motit: PANAIRI I ARTIZANËVE DO TË MBAHET NË SALLËN E SHKOLLËS SË MESME

CEDIS: U PONEDJELJAK I UTORAK BEZ STRUJE DIO OPŠTINE ULCINJ
CEDIS: U PONEDJELJAK I UTORAK BEZ STRUJE DIO OPŠTINE ULCINJ

Iz Crnogorskog elektrodistributivnog sistema (CEDIS) je Portalu Ul-info saopšteno da će u ponedjeljak i utorak, 1. i 2. oktobra, bez struje ostati sljedeća naselja: u ponedjeljak: – u terminu od

CDPR: Oktobar – mjesec borbe protiv kancera dojke
CDPR: Oktobar – mjesec borbe protiv kancera dojke

U Crnoj Gori se poslednjih godina godišnje registruje preko 400 novooboljelih osoba od kancera dojke, nezvanično za 2019. godinu oko 500, dok broj umrlih godišnje nekoliko poslednjih godina uvijek prelazi

SJAJNA VIJEST – Stigao je THUNDERKICK!
SJAJNA VIJEST – Stigao je THUNDERKICK!

  Novo u Meridianu! Uživaj u magijifantastičnih slotova! Isprobaj magične igre izabavi se uz grmljavinu bonusa igrajućiThunderkick slotove!   Zadovoljne igrače Meridiana očekuje jošjedna sjajna

Osnovni sud Ulcinj: PODGORIČANINU ODREĐEN PRITVOR OD 30 DANA
Osnovni sud Ulcinj: PODGORIČANINU ODREĐEN PRITVOR OD 30 DANA

Miroslavu Baletiću (50) iz Podgorice u petak je nakon saslušanja u Osnovnom sudu u Ulcinju određen pritvor od 30 dana zbog opasnosti od bjekstva i uticaja na svjedoke, potvrđeno je Pobjedi nezvanično.

Hotel Mediteran: PRODAJA INVENTARA DO PONEDJELJKA
Hotel Mediteran: PRODAJA INVENTARA DO PONEDJELJKA

Još samo 3 dana 499 euro Uzimaš sve unutrar sobe.   +382 69 154180 Hotel Mediteran – Ulcinj